Een lasser met een melanoom in beide ogen

uveaal melanoomBij een 57-jarige lasser, een blanke man met bruine ogen werd bij een routinecontrole in het linkeroog een gepigmenteerde vlek van 14 x 10 mm met een onderliggende verdikking van 4 mm gevonden. Dit bleek bij verder onderzoek een uveaal melanoom dat met radiotherapie succesvol kon worden behandeld. In de vier jaar daarna ontwikkelde hij ook een melanoom in het rechteroog, waar al een verdachte choroidale naevus aanwezig was. Ook dit melanoom werd met succes behandeld en uitzaaiingen traden niet op (Turaka et al. 2011).

Uveaal melanoom is zeldzaam. In 2007 beschreef Virgili de prevalentie in Europa. Hij vond < 2 gevallen per miljoen inwoners in Zuid-Europa (Spanje) oplopend tot > 8 per miljoen in Noord-Europa (Noorwegen, Denemarken). Omdat het pigment in de iris het oog tegen UV-straling beschermt, komt de aandoening meer voor bij een lichte oogkleur (Virgili et al. 2007).

In diverse epidemiologische onderzoeken is het verband tussen lassen en oogmelanomen gevonden. Daarbij bleek een lichte oogkleur, het aantal jaren dat men laswerk heeft verricht (> 22 jaar) en de blootstelling van de ogen aan UV-straling van invloed zijn. Slechte bescherming van de ogen tegen UV-straling en met name het aantal keren dat sprake was van door UV veroorzaakt hoornvliesletsel (lasogen) houden verband met een groter risico op uveaal melanoom.

Turuka et al. (2011) Bilateral uveal melanoma in an arc welder. Graefes Arch Clin Exp Ophthalmol (2011) 249:141-144

Virgili et al. (2007) Incidence of uveal melanoma in Europe. Ophthalmology. 2007 Dec;114(12):2309-15.

Deze casus werd eerder beschreven in Beroepsziekten in Cijfers 2012

Recent (2017) verscheen een systematische review van Nayman naar risicofactoren voor uveaal melanoom, waarbij voor negen factoren voldoende bewijs gevonden werd.

  1. Atypische huid naevi/moedervlekken (OR 2.82, 95% CI 1.10-7.26)
  2. Laswerk (OR 2.05, 95% CI 1.20-3.51)
  3. Professioneel koken (OR 1.81, 95% CI 1.33-2.46)
  4. Lichte huidskleur (OR 1.80, 95% CI 1.31-2.47),
  5. Lichte oogkleur (OR 1.75, 95% CI 1.31-2.34),
  6. Veel huid naevi/moedervlekken) (OR 1.74, 95% CI 1.27-2.39),
  7. Neiging tot verbranden in de zon (OR 1.64, 95% CI 1.29-2.09),
  8. Naevi/moedervlekken in de iris (OR 1.53, 95% CI 1.03-2.27),
  9. Sproeten (OR 1.27, 95% CI 1.09-1.49)
Nayman, T, Bostan C, Logan, P, Burnier MN Jr Uveaal Melanoma Ris Factors: A systematic Review of Meta-Analyses
2017 May 11:1-9. doi: 10.1080/02713683.2017.1297997. [Epub ahead of print]