Schildklieraandoeningen en werkfunctioneren

Schildklieraandoeningen omvatten goedaardige functionele, inflammatoire, auto-immuun en neoplastische aandoeningen, waarvan de gevolgen vooral te maken hebben met een overmaat of een tekort aan circulerend schildklierhormoon. Schildklieraandoeningen kunnen leiden tot een grote variëteit aan fysieke en mentale symptomen die zowel het privéleven als het functioneren in het werk kunnen beïnvloeden. Veel van deze aandoeningen ontstaan tijdens het werkzame leven. Het ligt voor de hand dat deze aandoeningen invloed kunnen hebben op het functioneren in het werk, maar daarover was tot voor kort weinig bekend. Nu is er een studie die juist dit belicht.

schildklieraandoeningen
Afbeelding van Mary Pahlke via Pixabay

Te sterk of te zwak

De NHG standaard Schildklieraandoeningen noemt de volgende oorzaken van een te zwak of te sterk werkende schildklier:

Oorzaken van hypothyreoïdie
  • ziekte van Hashimoto: auto-immuunaandoening, levenslang;
  • stille thyreoïditis: tijdelijke hypothyreoïdie dan wel hyperthyreoïdie (1 tot 4 maanden), spontaan herstel;
  • iatrogeen: na radiotherapie/chirurgie, door medicamenten (lithium/amiodaron).
Oorzaken van hyperthyreoïdie
  • ziekte van Graves: auto-immuunaandoening, diffuus struma, TSH-receptorautoantistoffen (TSH-R-antistoffen);
  • multinodulair struma: schildklierhormoon-producerende haarden, weinig neiging tot remissie;
  • subacute thyreoïditis: virale infectie, spontaan herstel, soms hypothyreotische fase;
  • toxisch adenoom: solitaire schildklierhormoon-producerende nodus;
  • iatrogeen: door medicamenten (lithium/amiodaron), jodiumhoudende contrastmiddelen.

Systematisch review

Italiaanse onderzoekers (Leso et al. 2020) hebben gekeken hoe schildklieraandoeningen van invloed zijn op het functioneren in werk. Ze keken achtereenvolgens naar de werkstatus (werkend, werkloos), naar verzuim en arbeidsongeschiktheid, naar werkvermogen en inkomen van werkende mensen met een schildklieraandoening. Het literatuuronderzoek is uitgevoerd volgens de Preferred Reporting Items for Systematic Reviews and Meta-Analyses Statement (PRISMA) richtlijnen. Er is gezocht in PubMed, Scopus en ISI-web en van de 452 oorspronkelijk gevonden artikelen zijn uiteindelijk 24 in het systematische review geïncludeerd. In het vrij toegankelijke artikel worden de verschillende onderdelen van het functioneren uitgebreid besproken aan de hand van de gevonden studies. De onderzoekers concluderen dat schildklieraandoeningen invloed hebben op het werkfunctioneren, maar dat verder onderzoek nodig is om de relaties tussen specifieke pathologie en werkproblemen verder uit te diepen. Een multidisciplinaire aanpak is nodig om het functioneren van werkende patiënten met een schildklieraandoening te verbeteren.

Belangrijkste bevindingen

Dit zijn de belangrijkste conclusies van dit review:

  • Waar het gaat over werken of werkloos zijn, blijkt dat een derde van de mensen die schildklierkanker heeft doorgemaakt daarna werkloos is. Van de goedaardige schildklieraandoeningen zijn onvoldoende gegevens bekend om over de werkstatus conclusies te trekken.
  • Zowel werknemers met een te snel werkende schildklier (hyperthyreoïdie) als met een te langzaam werkende schildklier (hypothyreoïdie) hebben een groter risico op langdurig verzuim, afhankelijk van de ernst van hun ziekte.
  • Hyperthyreoïdie vermindert het werkvermogen bij ongeveer een derde van de betrokken werknemers, vooral wanneer de ogen zijn aangedaan (orbitopathie) is sprake is van dubbelzien (diplopie).

Leestip

Al in 2004 verscheen een interessante klinische les in het NTvG: Ziek door het werk of een te hard werkende schildklier? Het behandelt twee patiënten met een schildklieraandoeningen en de problemen die dat oplevert in het werk. Het artikel is nog steeds lezenswaardig voor wie geïnteresseerd is in schildklieraandoeningen en werk

Bronnen

Leso V, Vetrani I, De Cicco L, Cardelia A, Fontana L, Buonocore G, Iavicoli I. The Impact of Thyroid Diseases on the Working Life of Patients: A Systematic Review. Int J Environ Res Public Health. 2020 Jun 16;17(12):4295. doi: 10.3390/ijerph17124295. PMID: 32560169; PMCID: PMC7344476.

NHG-werkgroep: Van Lieshout J, Felix-Schollaart B, Bolsius EJM, Boer AM, Burgers JS, Bouma M, Sijbom M. Schildklieraandoeningen NHG-STANDAARD KNR nummerM31 Versie:Versie 2.0 Revisiedatumjuni 2013

A. van Linge, J.W.J. van der Gulden en A. Hermus Ziek door het werk of een te hard werkende schildklier? NTVG 3-11-2004